Ustalenie przyczyn stanu zapalnego jelita jest kluczowe, aby możliwe było dopasowanie do potrzeb chorego odpowiedniej diety. W każdym przypadku pokrywać ona musi jego zapotrzebowanie kaloryczne oraz na składniki odżywcze i mikroelementy, ponieważ stany zapalne jelit szybko wyniszczają organizm. Od tego czasu wykazano jednak, że może być z powodzeniem stosowany również u chorych poddawanych innym zabiegom chirurgicznym. W niniejszym artykule przedstawiono nowoczesne podejście do opieki okołooperacyjnej według aktualnych wytycznych ERAS Society 1 na przykładzie pacjenta z nowotworem jelita grubego (tab. 1). Niedożywienie jest niezależnym czynnikiem, wpływającym na większy odsetek powikłań, śmiertelności, wydłużony czas pobytu w szpitalu i większy koszt leczenia. 2-5 U chorych z objawami niedożywienia można oczekiwać gorszej tolerancji leczenia systemowego, większego prawdopodobieństwa wczesnego zgonu (do 6 miesięcy od Objawy związane z zespołem krótkiego jelita (mogą występować z różnym nasileniem): biegunka. odwodnienie i zaburzenia elektrolitowe. kwasica. niedożywienie. niedobory pokarmowe. magnezu. wapnia i fosforanów. witamin – A, D, E (rzadko K), B 1, B 12, kwasu foliowego. Przy chorym żołądku można jeść oczyszczone produkty zbożowe, np. pszenne pieczywo, drobne makarony, biały ryż, kaszę mannę, gdyż są ubogie w błonnik pokarmowy i szybko podlegają trawieniu. Stan zapalny żołądka dopuszcza spożywanie dojrzałych owoców i warzyw bez skórki, głównie w formie ugotowanej, musów, przecierów, puree. Z reguły wystarczy zdrowa dieta, bogata przede wszystkim w warzywa i owoce. Suplementację prebiotyków powinien zalecić lekarz w sytuacjach, gdy doskwierają nam zaparcia lub biegunki albo gdy przebyliśmy antybiotykoterapię, która może negatywnie wpłynąć na stan niezbędnej flory bakteryjnej w jelitach. 6. Błonnik. r5rov2j. Uchyłki jelita grubego to dolegliwość, która dotyka przede wszystkich osób starszych – po ukończeniu pięćdziesiątego roku życia. Współcześnie coraz częściej zdarza się, że cierpią na nią osoby młode. W przypadku zdiagnozowania uchyłków jelita grubego zaleca się specjalną dietę, która minimalizuje przykre dolegliwości, a także poprawia jakość życia chorego. Na czym polega taka dieta? Czym są uchyłki jelita grubego? Uchyłki jelita grubego to dolegliwość, której charakterystyczną cechą jest zagłębianie się błony śluzowej jelita w warstwę mięśniową. W efekcie dochodzi do uwypuklenia błony śluzowej po zewnętrznej stronie jelita. Jest to stan niebezpieczny, gdyż w utworzonych w ten sposób „kieszonkach” zatrzymuje się treść pokarmowa. Przyczyną tego schorzenia jest przede wszystkim niewłaściwa (bo zawierająca zbyt małe ilości błonnika pokarmowego) dieta, a także utrata elastyczności mięśni przewodu pokarmowego (stają się one wiotkie, co umożliwia odkształcenia). U większości chorych schorzenie to przebiega bezobjawowo, choć zdarza się, że dochodzi do stanów zapalnych, a także krwawienia do światła jelita. Jako, że choroba ta związana jest z niewłaściwym odżywianiem, częściej stwierdza się ją w krajach Europy Zachodniej, a także w Ameryce Północnej (Stany Zjednoczone i Kanada). Uchyłki jelita grubego a niewłaściwa dieta Choroba uchyłkowa jelita grubego jest dolegliwością, na którą często pracujemy latami. W większości wypadków jej przyczyną jest nieodpowiednia dieta. Ogromna ilości ludzi żyjących w krajach wysokorozwiniętych odżywia się niezdrowo. W ich menu dominuje żywność wysokoprzetworzona, słodycze, gotowe dania, produkty typu fast food. Mają one niekorzystny wpływ na ludzki organizm z wielu względów. Jednym z nich jest niska, niewystarczająca zawartość błonnika. Zazwyczaj nie zdajemy sobie sprawy jak wielką rolę błonnik odgrywa w naszym organizmie. Jest on potrzebny między innymi do formowania się stolca. Kiedy spożywany go zbyt mało, kał staje się odwodniony, co jest bezpośrednią przyczyną wzrostu ciśnienia w jelitach. Wysokie ciśnienie sprawia, że ich ściany zaczynają się powoli odkształcać. Powstają charakterystyczne 'kieszonki’ w których zalegają resztki niestrawionego pokarmu, a także kamienie kałowe. Taki stan rzeczy często doprowadza do niebezpiecznych stanów zapalnych. W przypadku zdiagnozowania uchyłków jelita grubego konieczna jest modyfikacja diety. Jednocześnie to jaką dietę zastosujemy zależy od objawów choroby. U osób, u których pojawiły się stany zapalne, a także dolegliwości układu pokarmowego (krew w stolcu, bóle brzucha, zaparcia), konieczne jest stosowanie diety lekkostrawnej, ograniczającej spożycie surowego błonnika (w tym przypadku błonnik może stać się przyczyną dodatkowych podrażnień). W przypadku stanów zapalnych, dobrym rozwiązaniem wydaje się wprowadzenie okresowej głodówki. Jeżeli choroba przebiega bezobjawowo, nie należy rezygnować z błonnika, który ma korzystny wpływ na funkcjonowanie układu pokarmowego (i nie tylko). W menu powinien dominować błonnik rozpuszczalny. Należy zadbać o spożywanie większej ilości żywności nieprzetworzonej. Bardzo ważne jest odpowiednie nawadnianie organizmu – dwa litry wody dziennie to niezbędne minimum. Należy też wypróżniać się zawsze, kiedy czujemy taką potrzebę. Zwlekanie może doprowadzić do odkładanie się kału w uchyłkach, co jest prostą drogą do wystąpienia stanu zapalnego. Powinniśmy pamiętać, że znacznie łatwiej jest zapobiegać uchyłkom jelita grubego niż je leczyć. Możemy z dużym prawdopodobieństwem zapobiec tej chorobie przez odpowiednio wczesne wdrożenie właściwych nawyków żywieniowych. Dieta przy uchyłkach jelita grubego – produkty zalecane W menu osoby cierpiącej na uchyłki jelita grubego, u których nie wystąpił stan zapalny powinny dominować bogate w błonnik rozpuszczalny, nieprzetworzone produkty. Można pozwolić sobie na spożywanie różnych rodzajów pieczywa, w umiarkowanych ilościach także wyrobów cukierniczych. Codziennie warto spożywać mleko i jego przetwory – zwłaszcza te fermentowane (kefiry, jogurty, maślanki). Podstawę diety powinny stanowić warzywa i owoce (jeżeli nie mamy dolegliwości trawiennych – spożywajmy je na surowo). Kilka razy w tygodniu można pozwolić sobie na ryby i chude mięso. Jeżeli chodzi o tłuszcze – wybierajmy te pochodzenia roślinnego – dobrze sprawdzi się olej lniany, olej rzepakowy, czy oliwa z oliwek. W menu powinny znaleźć się także grube kasze (zwłaszcza gryczana, czy pęczak), czy ryż brązowy. Można pić kawę (zarówno naturalną, jak i zbożową), soki warzywne, jednak podstawowym napojem powinna być niegazowana woda mineralna lub źródlana. Jeżeli spożywamy duże ilości produktów bogatych w błonnik, powinniśmy przyjmować większe ilości magnezu, żelaza i wapnia. Jest to ważne, gdyż błonnik upośledza wchłanianie tych pierwiastków. Dieta przy uchyłkach jelita grubego – jakich produktów unikać Wyeliminowanie niektórych produktów z diety pozwoli zmniejszyć objawy lub nawet zapobiec ich wystąpieniu. Zdecydowanie należy zrezygnować ze słodyczy, dań typu fast food, tłustych mięs i wędlin. Jeżeli nie cierpimy z powodu stanów zapalnych, nie ma powodów, żeby spożywać białe pieczywo, łuskany ryż, czy drobnoziarniste kasze – unikajmy ich. Nie dla nas alkohol i słodycze. Zaleca się unikanie smażenia na głębokim tłuszczu. Błędem, którego nie powinniśmy popełniać jest również obieranie warzyw i owoców (kiedy nie jest to uwarunkowane niejadalną skórką). Odpowiednio zbilansowana dieta dostarcza człowiekowi wszystkich niezbędnych składników odżywczych (węglowodanów, tłuszczów, białka, witamin, składników mineralnych, wody i błonnika pokarmowego) we właściwych proporcjach. Dzięki temu organizm otrzymuje energię do prawidłowego funkcjonowania. Prawidłowe odżywianie nabiera szczególnego znaczenia w okresie choroby nowotworowej, która ma najczęściej charakter przewlekły. Obecność guza nowotworowego w organizmie powoduje, że zmianie ulegają potrzeby żywieniowe pacjenta oraz możliwości przyjmowania pokarmów i przyswajania składników odżywczych. Jak powinien odżywiać się pacjent onkologiczny? Jak wygląda dieta w chorobie nowotworowej? Poznaj zalecenia żywieniowe w trakcie choroby nowotworowej. Dieta w trakcie choroby nowotworowej W trakcie leczenia onkologicznego wszystkie spożywane posiłki powinny być odpowiednio zbilansowane i dostarczać pacjentowi niezbędnych składników odżywczych. Szczególnie istotne w okresie terapii jest dostarczenie organizmowi ściśle określonej podaży białka oraz energii. Właściwy sposób żywienia w trakcie leczenia onkologicznego jest integralnym elementem terapii. Może ograniczyć ryzyko wystąpienia powikłań w okresie leczenia operacyjnego, zminimalizować skutki uboczne chemioterapii czy radioterapii oraz pozytywnie stymulować układ odpornościowy i naturalne siły obronne organizmu do walki z nowotworem. Zasadniczą rolą tzw. dietoterapii wśród pacjentów z chorobami nowotworowymi jest: utrzymanie właściwej masy ciała i niepoduszczenie do rozwoju niedożywienia poprzez dostarczenie odpowiedniej ilości energii oraz składników odżywczych (białek, tłuszczy, węglowodanów); redukcja skutków ubocznych terapii onkologicznej; stymulacja sił obronnych organizmu; poprawa jakości życia chorego. PRZEJDŹ DO: NIEDOŻYWIENIE W CHOROBIE Zalecenie żywieniowe w chorobie nowotworowej Dieta osoby chorej na raka powinna opierać się generalnie na ogólnych zasadach zdrowego żywienia. Nierzadko wymaga wprowadzenia dodatkowych modyfikacji związanych z lokalizacją guza nowotworowego, stadium zaawansowania choroby, rodzajem stosowanej terapii czy wiekiem chorego. Jak w tym kontekście powinien odżywiać się pacjent onkologiczny? Dieta chorych na raka powinna: opierać się na zasadach diety lekkostrawnej (rezygnacja z potraw smażonych, wędzonych, konserwowanych, ostrych przypraw i używek); uwzględniać zwiększone zapotrzebowanie chorego na energię i białko; oszczędzać zajęty narząd, szczególnie gdy choroba nowotworowa dotyczy układu pokarmowego; zapewniać odpowiednią podaż płynów (minimalnie 2 litry płynów każdego dnia); uwzględniać preferencje żywieniowe i smakowe pacjenta. Pacjent onkologiczny nie powinien samodzielnie wykluczać ze swojej diety żadnych składników odżywczych. Im więcej różnorodnych produktów w codziennej diecie, tym mniejsze prawdopodobieństwo rozwoju niedoborów żywieniowych. Jeśli masz wątpliwości jakie są optymalne dla Ciebie zalecenia żywieniowe w trakcie choroby nowotworowej – poproś o pomoc dietetyka lub zwróć się do swojego lekarza. W czasie trwania terapii onkologicznej ogólne zalecenia żywieniowe mogą wymagać modyfikacji. Decydującą rolę odgrywa aktualny stan zdrowia. W przypadku jeśli jest on ciężki np. chory nie może odżywiać się samodzielnie, jest po operacji chirurgicznej w obrębie przewodu pokarmowego lub gdy występują nasilone skutki uboczne leczenia, to może istnieć konieczność zastosowania diety o zmienionej konsystencji (papkowatej, płynnej) lub nawet żywienia sztucznego (dojelitowego lub pozajelitowego). POLECAMY: LECZENIE ŻYWIENIOWE Dotychczas nie opracowano diety, która jest zalecana przez specjalistów w czasie leczenia onkologicznego. Najlepiej, aby dieta była ustalana indywidualnie dla każdego pacjenta. Jest to kluczowe, ponieważ terapii towarzyszą często różne dolegliwości, które w poszczególnych przypadkach mają odmienny przebieg i nasilenie. Każdy z nas ma również inne preferencje i upodobania żywieniowe. Dieta pacjenta onkologicznego musi być zbilansowana i i dostarczać niezbędnych składników odżywczych. Bardzo ważną rolę odgrywa białko, które ma za zadanie odbudować komórki i tkanki oraz energia. Prawidłowa dieta w chorobie nowotworowej = białko + tłuszcze + węglowodany Energia Zapotrzebowanie na energię i niektóre składniki odżywcze w czasie choroby nowotworowej może zwiększyć się u pacjenta nawet o 20% w stosunku do osoby zdrowej, tej samej płci i w tym samym wieku. Jest to związane z nasilonym metabolizmem, który wynika z obecności guza nowotworowego i mobilizacji układu odpornościowego do walki z rakiem. Pacjenci, którzy z różnych względów mają problem z przyjmowaniem odpowiednio zbilansowanej diety, która pokrywała by ich zapotrzebowanie energetyczne mogą skorzystać z gotowych preparatów – tzw. dietetycznych środków spożywczych specjalnego przeznaczenia medycznego. Diety kompletne występują najczęściej w postaci wysokoenergetycznego i wysokobiałkowego płynu w butelkach. Ich wspólną cechą jest stały skład, dzięki czemu dostarczają one choremu niezbędnej ilości białek, tłuszczów, węglowodanów, mikroelementów oraz witamin i mogą stanowić dodatkowe lub jedyne źródło jego pożywienia. Na rynku dostępne są zarówno diety standardowe przeznaczone dla każdego, jak i dietetyczne środki spożywcze specjalnego przeznaczenia medycznego dedykowane konkretnym grupom pacjentów np. w przebiegu choroby nowotworowej. Średnie zapotrzebowanie energetyczne u dorosłego pacjenta z rozpoznaną chorobą nowotworową (bez cech niedożywienia) powinno wynosić 25-35 kcal/kg należnej masy ciała na dobę. U chorych z objawami wyniszczenia lub zagrożonych jej rozwojem – zapotrzebowanie zwiększa się nawet do 40-45 kcal/kg należnej masy ciała na dobę. W przypadku pacjentów leżących zapotrzebowanie na energię powinno wynosić 20-25 kcal/kg należnej masy ciała na dobę. Białko w diecie pacjenta onkologicznego Podczas choroby w organizmie istotnie zwiększa się zapotrzebowania na białko – układ odpornościowy pracuje intensywniej niż zwykle, odbudowując uszkodzenia powstałe w wyniku leczenia. Podstawowe zapotrzebowanie na białko u dorosłego pacjenta z rozpoznaną chorobą nowotworową powinno wynosić 15-20% energii ogółem – średnio jest to 1,3g/kg na dobę. Należy pamiętać o odpowiednim stosunku spożycia białek pochodzenia zwierzęcego i roślinnego (stosunek powinien wynosić 1:1). Najbardziej wartościowe w diecie onkologicznego są białka pochodzące z produktów zwierzęcych np. jaja, ryby, chude mięso czy produkty mleczne. Nadmierna podaż białka (tj. > 2g/kg należnej masy ciała na dobę) nie przyczynia się do poprawy bilansu azotowego i może niepotrzebnie obciążyć organizm produktami przemiany azotowej. Pacjenci poddawani radioterapii okolic jamy brzusznej powinni zwrócić szczególną uwagę na rodzaj spożywanego białka, gdyż obowiązuje ich w tym czasie tzw. dieta bezmleczna (wykluczenie spożycia mleka i przetworów mlecznych). Tłuszcze w diecie chorego na raka Według obecnych standardów tłuszcze powinny stanowić ok. 30-50% zapotrzebowania energetycznego. W praktyce klinicznej zazwyczaj planuje się ich spożycie na poziomie 25-30% (0,8-1,5g /kg na dobę) dziennego zapotrzebowania energetycznego. W pierwszej kolejności należy zawsze zwrócić uwagę na ilość i jakość spożywanych tłuszczy. Ich podstawowym źródłem w diecie powinny być: ryby, chude mięso drobiowe (bez skóry), oleje roślinne, nasiona i orzechy. Szczególne istotne właściwości w przebiegu leczenia chorób nowotworowych przypisuje się wielonienasyconym kwasom tłuszczowym (WKT), a szczególnie kwasom z rodziny omega-3, gdyż przyczyniają się do wzmocnienia odporności, poprawiają pracę mózgu, zmniejszają stan zapalny, proces przerzutowania i rozwój wyniszczenia nowotworowego. Mogą również wpływać na każdy z etapów kancerogenezy (inicjację, promocję, progresję) poprzez indukowanie apoptozy oraz hamowanie proliferacji. Warto wiedzieć, że tłuszcz występuje pod dwoma postaciami: tzw. „tłuszcz widoczny” (świadomie spożywany np. w postaci masła czy olejów) oraz „tłuszcz niewidoczny” (ukryty w przetworzonej żywności np. słodyczach, wędlinach, mięsie). Aby w jak największym stopniu wykorzystać wartość zdrowotną tłuszczów roślinnych, zaleca się spożywać je na surowo np. jako dodatek do sałatek czy surówek. Węglowodany Podaż energii z węglowodanów powinna wynosić 35-50%. Ich rekomendowanym źródłem są pełnoziarniste produkty zbożowe np. kasze, ryż, pieczywo, makaron oraz warzywa i owoce. Nie więcej niż 10% energii może pochodzić z cukrów prostych, które znajdują się głównie w sacharozie (cukrze stołowym), słodyczach czy owocach. W trakcie leczenia przeciwnowotworowego zaleca się do minimum ograniczyć spożycie węglowodanów prostych, gdyż stanowią one źródło energii dla wzrostu guza. Komórki rakowe są w stanie zużyć kilkaset gramów glukozy w ciągu doby. Dodatkowo, nadmiar cukrów prostych w diecie może nasilić skutki uboczne leczenia onkologicznego. Ważne jest, aby węglowodany stanowiły określony procent w diecie, gdyż tylko wtedy białko może być w pełni wykorzystywane na potrzeby budulcowe. Osoby z guzami umiejscowionymi w obrębie przewodu pokarmowego powinny unikać w swojej diecie pieczywa razowego i produktów na bazie mąki razowej – zamieniając je na łatwiej strawne pieczywo pszenne. Podobna zasada dotyczy warzyw i owoców – jeżeli chory ma trudności ze spożywaniem ich w postaci świeżej, to należy poddać je odpowiedniej obróbce termicznej np. pieczeniu, gotowaniu lub duszeniu. PRZEJDŹ DO: WSPARCIE ŻYWIENIOWE Witaminy i antyoksydanty Wraz z toczącym się w organizmie procesem zapalnym, który związany jest z obecnością guza nowotworowego oraz stresem towarzyszącym chorobie zwiększeniu ulega zapotrzebowanie organizmu na antyoksydanty (przeciwutleniacze). Szczególną rolę odgrywają w tym kontekście witaminy C, E, beta-karoten, cynk, selen, miedź, magnez, mangan oraz one substancje bioaktywne – koenzym Q10, polifenole (flawonoidy, izoflawony, fitoestrogeny, katechiny, stilbeny i ligniny) oraz fitosterole. Dostarczane z pożywieniem do organizmu antyoksydanty mają zdolność blokowania wolnych rodników i neutralizowania ich szkodliwego działania – uszkadzania błon komórkowych. Antyoksydanty zaleca się dostarczać w naturalnej postaci z dietą. Dieta w chorobie nowotworowej – czego unikać Ważne znaczenie w diecie osób chorych na raka ma unikanie żywności zawierającej substancje, które mogą mieć szkodliwy i kancerogenny wpływ na organizm. Są to: aflatoksyny (obecne w spleśniałych ziarnach zbóż i starych orzechach), heterocykliczne aminy i policykliczne węglowodory aromatyczne (powstałe w czasie wędzenia, przedłużonego grillowania lub smażenia w wysokich temperaturach), n-nitrozwiązki, azotany i azotyny (stosowane do konserwowania żywności), sól kuchenna i alkohol. PRZEJDŹ DO: DIETA PODCZAS RADIOTERAPII Żywienie pacjenta onkologicznego – wskazówki Jeżeli dobrze tolerujesz leczenie onkologiczne, a Twój lekarz/dietetyk nie zaleca wykluczenia danego składnika odżywczego lub produktu spożywczego, to nie rób tego na własną rękę! Im więcej różnorodnych produktów znajdzie się w Twojej codzienne diecie, tym będzie ona mniej monotonna. Dzięki temu zyskasz pewność, że Twój organizm otrzyma wszystkie istotne składniki odżywcze. staraj się jeść każdego dnia 5 porcji warzyw i owoców – w takiej formie, w jakiej nie będą powodowały dolegliwości bólowych ze strony przewodu pokarmowego; zamieniaj tłuszcze zwierzęce na roślinne – najbardziej wartościowe są te surowe dodawane do gotowych potraw; ogranicz spożycie soli, która podrażnia błonę śluzową wyścielającą przewód pokarmowy, a dodatkowo zwiększa ryzyko rozwoju raka żołądka; staraj się traktować żywienie jako integralną część leczenia – wszystkie Twoje posiłki powinny być urozmaicone, estetycznie podane oraz wyróżniać się atrakcyjnym zapachem i smakiem; nie bój się prosić o pomoc! Jeżeli nie masz siły, aby samodzielnie przygotować posiłek, poproś o pomoc Twoich bliskich. Natomiast jeżeli zupełnie nie masz ochoty na jedzenie, postaraj się wprowadzić do swojego jadłospisu doustne środki spożywcze specjalnego przeznaczenia medycznego, które ze względu na swój skład i niewielką objętość będą mogły w kryzysowych sytuacjach zastąpić pełnowartościowy posiłek. POBERZ: DARMOWY PORADNIK DLA PACJENTÓW Peter Dazeley GettyImages Biegunka, zaparcia, wzdęcia, uczucie przelewania w brzuchu to typowe objawy zespołu jelita drażliwego. Problem z tzw. drażliwością jelit można leczyć farmakologicznie, jednak dieta ma ogromne znaczenie w łagodzeniu dolegliwości. Chociaż każdemu służy nieco inny jadłospis, to są uniwersalne zasady układania diety w zespole jelita drażliwego, od których warto zacząć zmiany w sposobie odżywiania się. Zespół jelita drażliwego to zaburzenie funkcjonowania jelit. Objawia się takimi symptomami ze strony układu pokarmowego, jak nudności, wzdęcia, zaparcia i biegunki. Można je złagodzić lub zniwelować za pomocą diety. Zespół jelita drażliwego - co jeść? Dieta chorego z zespołem jelita drażliwego to bardzo duży problem dla dietetyka. Najłatwiej wyeliminować z diety większość produktów spożywczych niosących potencjalne ryzyko zaostrzenia objawów. Jednak by uniknąć ryzyka niedoborów pokarmowych, a także nie obciążać chorego bardzo restrykcyjną dietą, należy próbować, jakie produkty chory toleruje, a jakie nie. Według tego tworzy się indywidualnie dobraną dietę. Dobór produktów zależy również od fazy choroby. Nasilenie biegunek generuje inny dobór produktów niż zespół jelita drażliwego z przewlekłym zaparciem. Ponadto należy pamiętać, że jest to bardzo kontrowersyjny zespół generujący wiele różnorodnych opinii co do spożywanych produktów. Dieta w zespole jelita drażliwego powinna obejmować pokarmy, które spowalniają perystaltykę jelit, szczególnie kiedy chory ma nasilone biegunki. Są to kisiele przygotowane na bazie mąki ziemniaczanej; napoje garbnikowe, tzn. napar z suszonych czarnych jagód, gorzka herbata (w umiarkowanej ilości u osób, u których nie wywołuje niepożądanych objawów), gorzkie kakao przyrządzone na wodzie, czerwone wino wytrawne; produkty zawierające żelatynę, czyli galaretki mięsne bądź owocowe; jasne pieczywo; drobne kasze takie jak kaszka kukurydziana, manna; drobne makarony; warzywa i owoce z błonnikiem rozpuszczalnym i pektynami (pomagają leczyć biegunki, absorbując wodę), np. tarte jabłko, banan, seler, ziemniaki, patison, cukinia, dynia, marchewka; owoce powinny być jedzone bez pestek i skórki, najlepiej rozdrobnione i spożywane w postaci soków lub przecierów; płatki owsiane zawierające pektyny; gotowane warzywa; ryż w formie kleików, ryż z warzywami (pietruszką, marchewką i selerem), a także ryż z jabłkami; chude mięso: wołowina, drób, cielęcina i królik; chude ryby: sandacz, dorsz, lin, morszczuk, szczupak; suche pokarmy, np. sucharki lub wafle; gorące dania i napoje. Ważne, aby chorzy na zespół jelita drażliwego wypijali 2-3 litry płynów na dobę. W innym przypadku może dojść do odwodnienia. Potrawy należy przyrządzać gotując je na parze lub na wodzie, piec w pergaminie bądź folii lub dusić bez użycia tłuszczu. Pacjenci, którzy mają biegunki powinni stosować niskotłuszczową i lekkostrawną dietę. Czytaj też: Zespół jelita drażliwego – objawy i leczenie drażliwego problemu Chroniczny ból brzucha – objawy jelita drażliwego Choroby jelit – jakie są ich przyczyny? Choroby zapalne jelit, nowotwór jelita grubego – jak się objawiają? Schorzenia jelit diagnozowane u dzieci Zespół jelita drażliwego - czego nie jeść? Osoby z zespołem jelita drażliwego powinny ograniczyć picie mocnej herbaty i kawy. Najlepiej, aby zrezygnowały z napojów gazowanych. Dobrze, by jadły jak najmniej tłuszczów, w szczególności zwierzęcych. Niekorzystne są też tłuste wędliny i mięsa, podroby i tłuste sery topione bądź żółte. Chorzy powinni także unikać jedzenia czekolady, cebuli, produktów mlecznych, a także pszenicy, ryb, orzechów, fasoli, grochu, kukurydzy i kapusty. W jadłospisie pacjentów z zespołem jelita drażliwego nie mogą się znajdować pokarmy, które nadmiernie przyspieszają perystaltykę jelit. Jeśli jednak chory ma zaparcia, mogą one znaleźć się w umiarkowanych ilościach w jadłospisie, tym bardziej, jeśli nie generują u chorego objawów. Są to: produkty wysokoresztkowe z dużą ilością błonnika nierozpuszczalnego, czyli grube kasze, ciemny ryż, otręby pszenne, razowe pieczywo, surowe owoce i warzywa z pestkami i skórką; jedzenie zawierające cukry, które wpływają na przyspieszenie procesów fermentacyjnych w jelitach, czyli fruktozę (obecną z sokach owocowych, słodkich owocach, miodzie), laktozę (w słodkim mleku), rafinozę i stachiozę (będącą w warzywach cebulowych i strączkowych), sorbitol (zawierają go słodycze w postaci galaretki, dietetyczne dżemy, gumy do żucia, soki gruszkowy i jabłkowy, wiśnie, gruszki, świeże i suszone śliwki, a także czekolady i słodziki; kwaśne owoce i warzywa; W zespole jelita drażliwego absolutnie przeciwwskazane są: ostre przyprawy, takie jak ostra papryka, chili, pieprz, musztarda i ocet; zimne, słone i pikantne dania i napoje; wzdymające warzywa i owoce, czyli: kalafior, kapusta, groch, soczewica, soja, fasola, cebula, por, ogórek, gruszki, śliwki i czereśnie; mięsa z dużą ilością tkanki łącznej, czyli słonina, smalec i boczek - zawarte w nich białko nasila skurcze jelit; kawa, alkohol, czekolada Czym jest nadwrażliwe jelito i jak je leczyć? Zobacz wideo: Zespół jelita drażliwego - przepisy kulinarne Gulasz drobiowy z ryżem Składniki: 150 g piersi z kurczaka, 50 g białego ryżu, 1 marchewka, 1/2 korzenia pietruszki, niewielki kawałek selera, 1 łyżka oleju słonecznikowego, 1/2 łyżeczki mąki ziemniaczanej, słodka papryka, sól, oregano, bazylia. Sposób przygotowania: Ugotuj ryż w osolonej wodzie. Powinien być miękki. Umyj i oczyść kurczaka z błonek, a następnie pokrój go na kawałki. Posól i dopraw papryką. Rozgrzej olej na patelni, a następnie włóż na nią mięso. Zrumień kurczaka. Dolej ok 150 ml wody i duś mięso pod przykryciem przez 15 minut. Umyj, obierz i zetrzyj na tarce selera, marchewkę i pietruszkę. Dodaj je na patelnię i duś wszystkie składniki przez 20-25 minut, do miękkości warzyw. Rozmieszaj mąkę w niewielkiej ilości wody i wlej do sosu. Wymieszaj całość. Gotuj do zgęstnienia. Podawaj z ryżem i posyp gulasz oregano oraz bazylią. Owsianka z płatkami migdałów i suszonymi owocami Składniki: 60 g płatków owsianych, 1 łyżka pszennych otrąb, 1 łyżka płatków migdałów, 1 szklanka wody, 1 łyżka jogurtu naturalnego, 2 suszone morele, 1 łyżka rodzynek, szczypta soli. Sposób przygotowania: Pokrój morele na mniejsze cząstki. Zagotuj wodę w rondelku. Wsyp płatki owsiane oraz otręby do wrzątku i posól je. Gotuj przez kilka minut dotąd, aż płatki zmiękną, a całość zgęstnieje. Zdejmij rondel z palnika. Dodaj łyżkę jogurtu i płatki migdałów. Wymieszaj wszystkie składniki. Posyp owsiankę suszonymi owocami. Czy artykuł okazał się pomocny? Cukrzyca to choroba metaboliczna, która jest wynikiem zaburzenia wydzielania lub nieprawidłowego działania insuliny- hormonu wytwarzanego przez trzustkę. Niedobór insuliny powoduje wzrost stężenia glukozy we krwi, jednak poprzez upośledzone działanie hormonu, glukoza, nie dostaje się do komórek organizmu, przez co stają nie one niedożywione. Cukrzyca dzieli się na kilka rodzajów cukrzycę typu pierwszego oraz drugiego. Oprócz tych najbardziej znanych rodzajów cukrzycy rozróżniamy też cukrzycę typu 1 – występuje najczęściej u młodych ludzi i dzieci. Spowodowana jest uszkodzeniem komórek trzustki, przez co są one nie zdolne do produkcji typu 2 – spowodowana upośledzeniem wydzielania insuliny, na które wpływ mają różne czynniki genetyczne, lub opornością na działanie (typ 2) często bywa nazywaną nową chorobą cywilizacyjną, ponieważ do jej powstania przyczynia się zła dieta, w tym nadużywanie cukrów prostych i alkoholu, otyłość oraz brak aktywności szacunkowych statystyk w 2014 roku było na świecie żyło 422 mln dorosłych z cukrzycą, Międzynarodowa Federacja Diabetologiczna prognozuje, że w 2040 roku ma być już 642 milionów osób chorych na cukrzycę. Zalecenia w leczeniu cukrzycyWedług zaleceń Polskiego Towarzystwa Diabetologii, osoby chore na cukrzyce muszą przestrzegać zbilansowanej, zdrowej diety, gdzie ok. 45 % stanowić będą złożone węglowodany, bogate w błonnik, który oprócz poprawy pracy jelit, wpływa na obniżenie ilości cukru we krwi. Ilość białka w diecie osób chorych na cukrzyce, powinno stanowić ok. 15-20 %, czyli tyle samo ile dla osób chcących odżywiać się zdrowo. Tłuszcze to ok. 25 %, z czego większą cześć powinny stanowić nienasycone kwasy diecie osób na cukrzyce ważne jest oby pilnować indeksu glikemicznego produktów. IG to szybkość zwiększenia się stężenia glukozy w porównaniu z tym, które następuje po spożyciu tej samej ilości węglowodanów w czystej ich postaci. Ze względu na wskaźnik IG produkty dzielimy na te o niskim, średnim i wysokim indeksie chore na cukrzyce powinny budować swoją dietę w oparciu o produkty o niskim i średnim indeksie słodycze mogą jeść diabetycy?Osoby chorujące na cukrzyce muszą przestrzegać zdrowej i dobrze zbilansowanej diety. W przypadku słodyczy, nie muszą być one całkiem wykluczone z diety diabetyka. Obecnie na rynku można spotkać zamienniki cukru, dzięki który domowe wypieki mogą pojawić się w diecie cukrzyka. Do najbezpieczniejszych i najbardziej popularnych zaliczamy erytrytol, ksylitol oraz stewie. Wypieki dla cukrzyków powinny być wykonane z pełnoziarnistej mąki bogatej w błonnik, np. żytniej pełnoziarnistej. Inne mąki których indeks glikemiczny jest dość niski to mąka z ciecierzycy, mąka gryczana, owsiana. Nadają się wiec one do tworzenia zdrowych deserów. Kolejnym warunkiem idealnego ciasta dla cukrzyka jest wyeliminowanie z jego składu tłustych kremów, można zastąpić je jogurtem naturalnym czy też chudym dla diabetyków nie powinny zawierać także owoców o wysokim indeksie glikemicznym ani też dżemów czy budyniu. Odpowiednio przyrządzone słodycze powinny być też zawsze spożywane po dobrze zbilansowanym i słodycze nie muszą całkowicie znikać z diety diabetyka, przy odpowiedniej wadze, ustabilizowaniu cukru we krwi i dobrze zbilansowanym posiłkom, desery, które dzięki odpowiednim zamiennikom nie podwyższają gwałtownie cukru we krwi, mogą z powodzeniem zagościć w diecie osób chorych na cukrzycę. Wiele nowoczesnych cukierni, proponuje w swojej ofercie zdrowe wypieki, w tym ciasta bez cukru. Powstają także nowoczesne kawiarnie bez cukru, jednak każda osoba chora na cukrzyce powinna wcześniej poznać pełny skład ciasta, aby upewnić się czy deser nie spowoduje gwałtownego wzrostu marka ciast bez cukru i bez glutenu Nie jestem z cukru ciągle rozwija asortyment swoich produktów, dzięki czemu wkrótce pojawia się także ciasta dla cukrzyków. Sieć franczyzowa Fit Cake wprowadza na polski rynek słodycze Low Fodmap przeznaczone dla osób z zaburzeniami pokarmowymi Sibo i zespołem jelita drażliwego. Schorzenia te dotykają też osób aktywnych i zdrowo odżywających się. Przy ich leczeniu kluczowa jest dieta. Nowości Fit Cake Autorka słodkości marki Fit Cake Ewelina Choińska, opracowując nową, słodką linię produktową zawsze odnosi się do potrzeb zgłaszanych przez klientów. - Tym razem sama byłam pierwszym z nich – opowiada współwłaścicielka sieci. – Mimo, iż od wielu lat jem zdrowo i uprawiam sport, od pewnego czasu zaczęły mi doskwierać problemy jelitowe, chroniczne zmęczenie itp. Wykonałam test SIBO i okazało się, że wynik jest pozytywny - mówi Ewelina Choińska, autorka menu LOW FODMAP w Fit bar, kawiarnia - szukasz lokalu do wynajęcia lub na sprzedaż? Zobacz oferty na Dopiero, gdy sama je u siebie wykryła, zauważyła jak wiele osób (w tym głównie aktywnych kobiet) z tym się zmaga, odmawiając sobie niemal wszystkiego. Zaczęła pogłębiać wiedzę na ten temat. Czytała artykuły, analizowała badania na stronie Monash University, jeździła na konsultacje dietetyczne do Centrum „Zdrowe Jelita” w Warszawie. Dowiedziała się, że SIBO daje objawy podobne do zespołu jelita drażliwego, ale jest dużo powszechniejsze, choć do tej pory nie było zbyt często stwierdzane. Jednak świadomość dotycząca tej choroby szybko wzrasta. Powoduje ją nadmierny rozrost flory bakteryjnej jelit. Bez prawidłowej diagnozy cierpiący na nią ludzie często mieli problem z określeniem co tak naprawdę im jest. Ponieważ nawet przy zbilansowanej i zdrowej diecie odczuwali męczące dolegliwości. Nie pomagała też rezygnacja z cukru i glutenu, które odpowiadają za większość tego typu uciążliwości. Dieta LOW FODMAP Lekarze opracowali specjalną dietę zalecaną dla osób chorych na SIBO i zespół jelita drażliwego - LOW FODMAP. Polega ona na ograniczeniu spożycia produktów bogatych w FODMAPs, czyli krótkołańcuchowe węglowodany, trawione w przewodzie pokarmowym, ale równocześnie słabo wchłaniane. Ich fermentacja przez bakterie okrężnicy prowadzi do wzdęć i bólów brzucha. Produkty na czarnej liście FODMAPs to: fruktoza, laktoza, oligosacharydy (fruktany i galaktany) oraz poliole, inaczej alkohole cukrowe (erytrytol, maltitol, mannitol, ksylitol, izomaltoza). W diecie LOW FODMAP produkty te zastępowane są zdrowszymi odpowiednikami. Takie są też desery, które właśnie pojawiały się w witrynkach nieCukietni Fit Cake. - Nasze słodkości słodzimy syropem ryżowym oraz stevią. Chcę odczarować stereotyp, że stevia jest niesmaczna i gorzka. Tak się dzieje, gdy stosuje się ją nieumiejętnie. Uważam, że to świetny słodzik i w deserach Fit Cake na pewno nikt nie poczuje goryczy – zapewnia Ewelina Choińska, twórczyni przepisów w Fit Cake. – Słodkości doprawiamy nieziemsko aromatyczną wanilią, którą przywiozłam z Zanzibaru. U nas dieta LOW FODMAP jest lekkostrawna, wręcz lecznicza i na pewno smaczna. Na razie w tej linii fit produktów znalazły się torty (o smaku pinacolady, czekoladowy oraz waniliowy z truskawkami), lekkostrawne ciasta (wegański sernik a'la LOTUS biscoff, ciasto krówka, malinowy chruśniak, cytrynecznik straciatella, ciasto marchewkowe czy brownie ze słonym karmelem i solonym popcornem). Na wynos można wziąć też baton NO-MILK SNACK lub waniliowo-malinową ryżankę. - Mimo tej uporczywej dolegliwości jaką jest SIBO nie zamierzam rezygnować ze słodyczy. Znalazłam sposób, by jeść smacznie, a jednocześnie sobie nie szkodzić. A skoro ja potrafię umilić sobie życie smaczną dietą, to czemu mam nie pomóc innym. Dlatego wprowadziliśmy ofertę LOW FODMAP do naszej franczyzy - tłumaczy Ewelina Choińska. Fit Cake to sieć specjalistycznych kawiarni, które odpowiadają na potrzeby ludzi zmagających się z różnymi pokarmowymi problemami. Jej twórcy zaczynali mając jedną prostą zasadę: zero cukru. Teraz mają bardzo rozbudowana ofertę, dedykowaną ludziom na diecie bezglutenowej, bezlaktozowej, KETO, OPTI, dla alergików, chorych na cukrzycę, celiakię czy otyłość. - Wypełniliśmy niszę na rynku i okazało się, jak bardzo byliśmy wyczekiwani. Świadomość ludzi na temat żywienia szybko rośnie, a my jak pionierzy wyznaczamy trendy i zmieniamy myślenie Polaków. Jesteśmy na bieżąco i nadążamy za potrzebami – puentuje Rafał Kościuk, właściciel Fit Cake.

ciasto dla chorych na jelita